Sermaye Kazancı ve Temettü Hesaplama
Hisse senedi yatırımınızın sermaye kazancını, temettü gelirini ve toplam getiri oranını hesaplayın.
Sermaye Kazancı ve Temettü Nasıl Hesaplanır?
Bir hisse senedi yatırımının toplam getirisi iki bileşenden oluşur: sermaye kazancı (fiyat artışından elde edilen kâr) ve temettü geliri (şirketin kâr payı dağıtımından elde edilen gelir). Sermaye Kazancı = (Güncel/Satış Fiyatı − Alış Fiyatı) × Hisse Adedi formülüyle hesaplanır. Toplam Temettü Geliri = Hisse Adedi × Hisse Başı Yıllık Temettü formülüyle bulunur.
Temettü verimi (dividend yield), hissenin güncel fiyatına göre temettünün yüzde kaçlık bir getiri sağladığını gösterir: Temettü Verimi = (Hisse Başı Temettü ÷ Güncel Fiyat) × 100. Toplam getiri oranı ise sermaye kazancı ile temettü gelirinin toplamının, başlangıç yatırım tutarına oranıdır.
Örnek Hesaplama
100 adet hisseyi 80 TL'den satın aldığınızı, güncel fiyatının 95 TL'ye yükseldiğini ve şirketin hisse başı 5 TL yıllık temettü ödediğini varsayalım. Toplam yatırım tutarınız 80 × 100 = 8.000 TL'dir. Sermaye kazancınız (95 − 80) × 100 = 1.500 TL, toplam temettü geliriniz 100 × 5 = 500 TL olur. Temettü verimi (5 ÷ 95) × 100 ≈ %5,26'dır. Toplam getiriniz 1.500 + 500 = 2.000 TL, toplam getiri oranınız ise (2.000 ÷ 8.000) × 100 = %25'tir.
Neden Hem Sermaye Kazancına Hem Temettüye Bakmak Gerekir?
Yalnızca hisse fiyatındaki artışa bakmak, düzenli ve yüksek temettü dağıtan şirketlerde (özellikle bankacılık ve enerji sektöründe yaygın) yatırımcının gerçek performansını eksik gösterir. Bazı yatırımcılar, fiyat artışı sınırlı olsa bile yüksek ve istikrarlı temettü verimi nedeniyle bir hisseyi tercih edebilir. Bu yüzden profesyonel yatırım analizinde "toplam getiri" (total return) — sermaye kazancı ve temettünün toplamı — asıl karşılaştırma ölçütü olarak kullanılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Sermaye kazancı nedir?
Sermaye kazancı, bir hisse senedinin alış fiyatı ile satış (veya güncel piyasa) fiyatı arasındaki farktan elde edilen kazançtır. Formülü: Sermaye Kazancı = (Satış Fiyatı − Alış Fiyatı) × Hisse Adedi. Fiyat düşerse bu değer negatif çıkar ve sermaye kaybını gösterir.
Temettü verimi (dividend yield) nedir?
Temettü verimi, bir hissenin ödediği yıllık temettü tutarının, hissenin güncel fiyatına oranıdır ve yüzde olarak ifade edilir. Formülü: Temettü Verimi = (Hisse Başı Yıllık Temettü ÷ Hisse Fiyatı) × 100. Bu oran, yatırımınızın sadece temettüden ne kadar getiri sağladığını gösterir.
Toplam getiri neden sadece fiyat artışına bakmak yeterli değildir?
Bir hisse senedi yatırımının toplam getirisi iki kaynaktan oluşur: fiyat artışından kaynaklanan sermaye kazancı ve şirketin dağıttığı temettü geliri. Sadece fiyat artışına bakmak, düzenli temettü dağıtan şirketlerde yatırımcının gerçek getirisini eksik göstermiş olur; bu yüzden ikisinin toplamı (toplam getiri) daha doğru bir performans ölçütüdür.
Temettü kesintisiz (brüt) mü, yoksa vergi sonrası (net) mi hesaplanmalı?
Bu araç, girdiğiniz hisse başı temettü tutarını olduğu gibi (brüt veya net, siz hangisini girerseniz) kullanır. Türkiye'de temettü gelirleri stopaja tabi olabilir; net getirinizi hesaplamak istiyorsanız, hisse başı temettü alanına stopaj sonrası net tutarı girmeniz gerekir.
Bu araçla hesaplanan getiri, işlem masrafları ve vergileri içeriyor mu?
Hayır, bu araç brüt sermaye kazancı ve girdiğiniz temettü tutarı üzerinden hesaplama yapar. Aracı kurum komisyonları, BSMV veya stopaj gibi kesintiler burada hesaba katılmaz; net getiriniz için bu maliyetleri ayrıca düşmeniz gerekir.